Sądowym wyrokiem zakończył się spór, który dotyczył opodatkowania dochodu ze sprzedaży udziału wynoszącego 1/2 w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, nabytego w 2018 r. do majątku wspólnego małżonków. Z uwagi na zbycie przed upływem pięciu lat, przychód co do zasady podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 oraz art. 30e ustawy z 26.7.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163; dalej PDOFizU).
W zeznaniu PIT złożonym w kwietniu 2022 r. podatnik wykazał jednak, że niemal cały dochód korzysta ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 131 PDOFizU, wskazując, iż środki ze sprzedaży zostały przeznaczone na własne cele mieszkaniowe, którymi w jego opinii były spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego na sprzedawany lokal oraz nakłady na budowę domu jednorodzinnego w miejscowości W.
Grunt stanowił wyłączny majątek osobisty żony podatnika
Organy podatkowe, po przeprowadzeniu czynności sprawdzających i wszczęciu w sierpniu 2024 r. postępowania podatkowego, ustaliły, że grunt, na którym realizowana była budowa domu, stanowił wyłączny majątek osobisty żony podatnika, nabyty w drodze darowizny. Podatnik nie posiadał prawa własności ani współwłasności tej nieruchomości, a w konsekwencji – zgodnie z art. 48 KC – również wzniesiony budynek stanowił własność żony.
W tych okolicznościach organy uznały, że jedynie spłata kredytu hipotecznego spełnia warunki zwolnienia podatkowego, jako wydatek mieszczący się w dyspozycji art. 21 ust. 25 pkt 2 oraz art. 21 ust. 30a PDOFizU. Natomiast wydatki poniesione na budowę domu nie zostały zakwalifikowane jako realizujące własne cele mieszkaniowe, gdyż – w świetle art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. d oraz art. 21 ust. 26 PDOFizU – zwolnienie obejmuje wyłącznie budowę „własnego” budynku, tj. stanowiącego własność lub współwłasność podatnika albo nabytego przez niego w ustawowym 3-letnim terminie. W konsekwencji Naczelnik urzędu skarbowego w grudniu 2024 r. określił zobowiązanie podatkowe za 2020 r., a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w marcu 2025 r. utrzymał tę decyzję w mocy.
Podatnik zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając organom błędną wykładnię art. 21 ust. 1 pkt 131 PDOFizU przez nadanie pojęciu „własnych celów mieszkaniowych” wyłącznie formalnego znaczenia. Podnosił, że decydujące powinno być faktyczne zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych jego i rodziny, niezależnie od tytułu prawnego do gruntu. Zarzucił także naruszenie zasad zaufania do organów państwa oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, odwołując się do konstytucyjnej ochrony małżeństwa i rodziny oraz do wcześniejszego orzecznictwa sądów administracyjnych.
WSA oddalił skargę
WSA w Szczecinie w wyroku z 17.9.2025 r., I SA/Sz 293/25, Legalis oddalił skargę. Sąd uznał, że katalog wydatków na własne cele mieszkaniowe ma charakter zamknięty i wynika wprost z art. 21 ust. 25 PDOFizU, a art. 21 ust. 26 PDOFizU jednoznacznie wiąże pojęcie „własnego budynku” z istnieniem po stronie podatnika tytułu prawnego. Po nowelizacji obowiązującej od 1.1.2019 r. możliwe jest objęcie zwolnieniem także wydatków poniesionych przed nabyciem własności, lecz wyłącznie pod warunkiem jej nabycia w ustawowym 3-letnim terminie, co w sprawie nie nastąpiło.
Sąd wskazał, że faktyczne zamieszkiwanie lub zamiar zaspokojenia potrzeb rodziny nie mogą zastąpić niespełnionych przesłanek ustawowych, a powoływane przez skarżącego orzecznictwo zapadło w odmiennym stanie prawnym. Nie dopatrzył się również naruszenia zasad konstytucyjnych ani procesowych. W konsekwencji skarga została oddalona na podstawie art. 151 ustawy z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143), a decyzje organów podatkowych utrzymane w mocy.
Wyrok WSA w Szczecinie z 17.9.2025 r., I SA/Sz 293/25, Legalis
Artykuł pochodzi z Systemu Legalis. Bądź na bieżąco, polub nas na Facebooku →
