Zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy z 11.3.2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 1263; dalej: VATU), zwalnia się od podatku import towarów umieszczonych w przesyłce wysyłanej z terytorium państwa trzeciego przez osobę fizyczną i przeznaczonej dla osoby fizycznej przebywającej na terytorium kraju, jeżeli ilość i rodzaj towarów nie wskazują na ich przeznaczenie handlowe, odbiorca nie jest obowiązany do uiszczenia opłat na rzecz nadawcy w związku z otrzymaniem przesyłki a przesyłki mają charakter okazjonalny. Przepis ten przewiduje także określone normy, do których osiągnięcia zwolnienie przysługuje. I tak, np., w przypadku alkoholu etylowego to 1 litr, a wina (innego niż musujące) – 2 litry. Normy mają także wyroby tytoniowe, kawa, herbata oraz perfumy. Zwolnienia od podatku stosuje się tylko wtedy, gdy wartość przesyłki nie przekracza kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej równowartości 45 EUR.
Znaczenie wyroku TSUE dla polskich przepisów
Wyrok TSUE z 8.5.2025 r., C-405/24, Legalis, przesądził zaś, że stosowne zwolnienie obejmować powinno zarówno przesyłkę na rzecz osoby fizycznej zamieszkałej w państwie członkowskim importu, jak również przesyłkę przeznaczoną dla osoby fizycznej zamieszkałej w każdym innym państwie członkowskim UE. TSUE uznał, że przepisy krajowe nie mogą ograniczać tego zwolnienia wyłącznie do przesyłek kierowanych do osób zamieszkałych lub przebywających w państwie członkowskim importu.
Przepis unijny nie odnosi się do konkretnego państwa członkowskiego i nie wymienia w szczególności państwa członkowskiego przywozu, przewidziane w nim zwolnienie z VAT dotyczy przesyłek skierowanych do osoby fizycznej przebywającej w którymkolwiek z państw członkowskich.
Natomiast art. 52 ust. 1 VATU ogranicza się wyłącznie do przesyłek przeznaczonych dla osoby przebywającej w Polsce. Natomiast zwolnienie od podatku importu małych partii towarów o charakterze niehandlowym, pochodzących z państw trzecich, jest niedozwolone w przypadku, gdy import odbywa się w Polsce, ale odbiorca takiej partii ma miejsce zamieszkania w państwie członkowskim innym niż Rzeczpospolita Polska. Brzmienie przepisu art. 52 ust. 1 VATU jest zatem sprzeczne z wykładnią TSUE.
Co ważne, przez lata przepisy celne uniemożliwiały dokonywanie importu przesyłek w państwie innym niż państwo odbiorcy przesyłki. Przepisy celne w tym zakresie od 1.7.2026 r. uległy zmianie i taka możliwość już istnieje. Tym bardziej więc polski przepis stał się problematyczny.
Przesyłki konsumenckie po nowemu
W konsekwencji zaproponowano zmianę art. 52 ust. 1 VATU poprzez usunięcie obecnego ograniczenia zwolnienia od podatku importu towarów umieszczonych w przesyłce przeznaczonej dla osoby fizycznej do sytuacji, gdy odbiorca towaru przebywa na terytorium kraju. Zwolnieniem na podstawie projektowanego przepisu można będzie objąć przesyłki dla osób przebywających również poza terytorium kraju, tj. w innych państwach członkowskich UE.
Nowelizacja jest szczególnie uzasadniona w kontekście wskazanych zmian unijnych przepisów celnych, zgodnie z którymi od 1.7.2026 r. tzw. prezenty będą mogły zostać zgłoszone do dopuszczenia do obrotu w dowolnym państwie członkowskim, a nie – jak obecnie – wyłącznie w państwie członkowskim zakończenia wysyłki lub transportu towarów.
Komentarz
Omawiane „zwolnienie prezentowe” ma swoje uzasadnienie pozafiskalne: to bowiem transfer bez zapłaty między osobami prywatnymi, w którym nie ma konsumpcji opłaconej w obrocie. Dlatego należy odróżnić je od znanego przed laty zwolnienia dla przesyłek o małej wartości (próg 22 euro). Ono miało swoje uzasadnienie wyłącznie administracyjne, bo pobór należności od drobnych przesyłek był zwyczajnie nieopłacalny. Kres tego zwolnienia wynikał z licznych nadużyć, polegających na zaniżaniu wartości i sztucznym dzieleniu przesyłek a zmaterializował się wraz z instytucją IOSS, przesuwającą ciężar opodatkowania. Od niedawna mierzymy się z rozwiązaniem przewidującym dodatkowe cło w wysokości 3 euro za pozycję w przesyłce o łącznej wartości rzeczywistej do 150 euro, jeżeli import jest zwolniony z VAT w ramach IOSS albo towar znajduje się w przesyłce pocztowej.
Po 1.7.2026 r. „zwolnienie prezentowe” jest w praktyce jedynym zwolnieniem przywozowym o charakterze wartościowym, które korzysta z preferencji tak w VAT, jak i na gruncie przepisów celnych. To może wzmacniać pokusę nadużyć i odziewania w prezentowy płaszczyk także przesyłek niskowartościowych, ale jednak odpłatnych i handlowych.
Opisywana zmiana dotyczy relatywnie egzotycznej instytucji VAT, którą doradcy podatkowi zajmują się w sytuacjach wyjątkowych. Ot, kazuistyka. Zmiana jest jednak potrzebna z punktu widzenia funkcjonowania systematyki VAT. Samo wydanie orzeczenia TSUE nie zmienia ani nie uchyla obowiązujących przepisów krajowych. Organy podatkowe nie mogą powoływać się wobec podatnika bezpośrednio na przepisy dyrektyw unijnych. Natomiast podatnik ma możliwość dokonania wyboru, tj. zastosowania obowiązujących norm prawa krajowego lub zastosowania bezpośrednio przepisów danej dyrektywy, z uwzględnieniem wykładni wskazanej w orzeczeniu TSUE. W przypadku, gdy podatnik zastosuje bezpośrednio przepisy dyrektywy z uwzględnieniem wykładni wskazanej przez TSUE, organy podatkowe są zobowiązane respektować rozstrzygnięcie TSUE. Podobne poglądy wyrażał już w analogicznych sprawach Dyrektor KIS (przykładowo w interpretacji indywidualnej z 16.1.2026 r., 0114-KDIP1-2.4012.655.2025.2.RM, Legalis).
Artykuł pochodzi z Systemu Legalis. Bądź na bieżąco, polub nas na Facebooku →