Zgodnie z art. 2 pkt 7 ustawy z 11.3.2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 775; dalej: VATU), import towarów to przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego na terytorium Unii Europejskiej. Import towarów jest pełnoprawną czynnością opodatkowaną VAT. Z uwagi na swoją specyfikę cechuje się jednak zestawem szczególnych przepisów określających zasady opodatkowania.
Ministerstwo Finansów co pewien czas nowelizuje te przepisy, często w celu odformalizowania oraz „zachęcania” podatników do korzystania z procedur importowych na terytorium kraju. Pamiętajmy, że miejscem importu towarów jest terytorium państwa członkowskiego, na którym towary znajdują się w momencie ich wprowadzenia na terytorium Unii Europejskiej. Zatem często nie jest to terytorium kraju i istnieje szereg rozwiązań umożliwiających względnie sprawne zaimportowanie towaru wykorzystywanego w Polsce w innej jurysdykcji (np. procedury tranzytowe, procedura 4200, przedstawiciele podatkowi). Przyjrzyjmy się zaproponowanym przez Ministerstwo Finansów zmianom przepisów VATU dotyczących importu towarów.
Dokumenty do rozliczenia VAT importowego
Od czerwca 2025 r. w związku z modyfikacjami systemu AIS/IMPORT PLUS zmianie uległ m.in. zakres danych wymaganych dla zgłoszeń uproszczonych. Zgłoszenie uproszczone nie zawiera danych dotyczących należności celnych i podatkowych. Należności są wyliczone dopiero w zgłoszeniu uzupełniającym, analogicznie do zgłoszeń realizowanych w ramach pozwolenia na wpis do rejestru zgłaszającego. Proponowana zmiana w art. 33 ust. 1 VATU ma na celu doprecyzowanie katalogu dokumentów, w których podatnik obowiązany jest do obliczania i wykazywania kwoty podatku z tytułu importu towarów i jednoznaczne wskazanie, że w przypadku stosowania uproszczeń, o których mowa w art. 166 i art. 182 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9.10.2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz.Urz. UE L z 2013 r. Nr 269, s. 1; dalej: UKC), podatnik obowiązany jest do obliczenia i wykazania kwoty podatku w zgłoszeniu uzupełniającym w rozumieniu przepisów celnych.
Analogiczne zmiany, polegające na dodaniu wyrazów „zgłoszenie uzupełniające”, zostały zaproponowane w art. 33 ust. 2a i 3 oraz w art. 33a ust. 2 pkt 3, ust. 5, 7 i 8 VATU.
Zmiany w procedurze uproszczonej z art. 33a VATU
Z obecnego brzmienia art. 33a ust. 7 VATU wynika, że podatnik traci prawo do rozliczenia w deklaracji podatku należnego z tytułu importu towarów wykazanego w zgłoszeniu celnym, w odniesieniu do którego nie rozliczył w całości podatku w deklaracji podatkowej. Przepis ten odnosi się tylko do zgłoszenia celnego.
W praktyce podatnicy obliczają i wykazują podatek z tytułu importu towarów w rozliczeniu zamknięcia, a nie w zgłoszeniu celnym. Zatem proponuje się, aby w przepisie tym po wyrazach „w zgłoszeniu celnym” dodać wyrazy „albo w rozliczeniu zamknięcia”. Konsekwentnie analogiczne zmiany powinny być wprowadzone w art. 33a ust. 2 pkt 3 oraz ust. 8 VATU.
Ograniczenie poboru odsetek z tytułu importu towarów
Odsetki określone w art. 37 ust. 1a VATU mają charakter zbliżony do odsetek pobieranych na podstawie art. 114 ust. 2 UKC. Są one pobierane w przypadku, gdy kwota podatku z tytułu importu towarów została określona w decyzjach, o których mowa w art. 33 ust. 2–3 oraz w art. 34 VATU, z uwzględnieniem wysokości i zasad obowiązujących na potrzeby odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, z tym że ich wysokość jest liczona od dnia następującego po dniu powstania obowiązku podatkowego do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych. Oznacza to, że odsetki te pobierane są w każdym przypadku, gdy zostanie wydana decyzja określająca podatek VAT z tytułu importu towarów lub decyzja domiarowa.
Przepisy UKC ograniczają zaś obowiązek naliczenia odsetek liczonych od kwoty należności celnych od dnia powstania długu celnego do dnia powiadomienia o tym długu do przypadku, gdy dług celny powstał na podstawie art. 79 lub 82 UKC lub jeżeli powiadomienie o długu celnym jest wynikiem kontroli po zwolnieniu towarów. Ograniczenie to powoduje, że w przypadkach wydawania decyzji w sytuacjach retrospektywnego księgowania należności celnych mającego charakter „wymiaru pierwotnego”, płatność należności celnych następuje w terminie 10 dni od dnia powiadomienia o długu (tj. doręczenia decyzji określającej te należności). W takim przypadku od należności celnych wynikających z decyzji nie są pobierane odsetki liczone od dnia powstania długu celnego (tj. od przyjęcia zgłoszenia celnego) do dnia powiadomienia o tych należnościach (doręczenia decyzji).
W VATU nie ma jak do tej pory przepisu uwzględniającego przypadki wydawania decyzji w sytuacjach retrospektywnego księgowania należności celnych mającego charakter „wymiaru pierwotnego”. W konsekwencji w sytuacjach, gdy domiar podatku spowodowany jest koniecznością doliczenia do podstawy opodatkowania np. cła antydumpingowego lub tymczasowego, które nakładane jest później (już po złożeniu zgłoszenia celnego), pobierane są odsetki, o których mowa w art. 37 ust. 1a VATU.
Projektowana zmiana zakłada więc wprowadzenie w VAT rozwiązań analogicznych do obowiązujących w prawie celnym. Ma ona na celu ograniczenie obowiązku naliczenia odsetek liczonych od niepobranej kwoty podatku od dnia następującego po dniu powstania obowiązku podatkowego do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych do przypadków, gdy podatek został określony w decyzji w związku z powstaniem długu celnego na podstawie art. 79 UKC lub w wyniku kontroli.
Komentarz
To nie koniec zmian w VATU w zakresie rozliczeń importowych.
Co najmniej jedna dodatkowa zmiana ma zostać wprowadzona w kolejnej nowelizacji, kojarzonej przede wszystkim z liberalizacją warunków stosowania stawki 0% VAT w eksporcie towarów. Dotyczyć ona będzie odprawy scentralizowanej. Deklaracja importowa składana jest przez podatników dokonujących importu towarów, stosujących odprawę scentralizowaną, o której mowa w art. 179 UKC, w której realizację są zaangażowane administracje celne z co najmniej dwóch państw członkowskich. Obecnie takie deklaracje składane są w postaci papierowej, a wzór takiej deklaracji określają przepisy wykonawcze wydane na podstawie upoważnienia zawartego w art. 33b ust. 5 VATU. W związku z tym, że planowane jest unowocześnienie sposobu składania deklaracji importowej poprzez wprowadzenie obowiązku składania jej wyłącznie za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zaistniała potrzeba odpowiedniego dostosowania w tym zakresie przepisów art. 33b VATU. Na Platformie Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych (PUESC) będzie dostępny elektroniczny formularz takiej deklaracji.
Artykuł pochodzi z Systemu Legalis. Bądź na bieżąco, polub nas na Facebooku →
