Stare auto nie da już dużych kosztów

Uwzględnianie odsetek od kredytu przy rozliczaniu PIT od przychodu ze zbycia nieruchomości

Stan faktyczny

W 2005 r. podatniczka zawarła umowę deweloperską, na podstawie której nabyła lokal mieszkalny. Zgodnie z umową lokal ten został jej udostępniony już w 2005 r., ale umowę sprzedaży w formie aktu notarialnego zawarto dopiero w grudniu 2009 r. Także w 2005 r. podatniczka wzięła kredyt hipoteczny, który umożliwił jej wykończenie tego lokalu.

W 2013 r. podatniczka sprzedała to mieszkanie, a potem wzięła nowy kredyt hipoteczny, by w sumie z tych dwóch źródeł pokryć wydatek na kupno nowego mieszkania, które nabyła na podstawie umowy notarialnej w 2014 r.

Organ podatkowy wydał decyzję podatkową określającą podatniczce podatek od zbycia mieszkania w 2013 r., którą podatniczka zaskarżyła do sądu, podnosząc następujące zarzuty:

1. zbycie nastąpiło po upływie 5 lat od nabycia, wobec czego w ogóle nie powinno podlegać opodatkowaniu;
2. nawet jeżeli uznałoby się, że 5-letni okres wyłączający opodatkowanie jeszcze nie minął, to do kosztów uzyskania przychodu ze zbycia mieszkania należałoby zaliczyć odsetki od kredytu zaciągniętego w 2005 r.;
3. dochód ze zbycia powinien korzystać ze zwolnienia z PIT do wysokości odsetek od kredytu zaciągniętego w 2013 r., które należy uznać za wydatek na cele mieszkaniowe i zastosować ulgę mieszkaniową.

Stan prawny

Ad. 1. Zbycie nieruchomości nie jest opodatkowane, jeśli nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie (art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z 26.7.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1128; dalej: PDOFizU)).

Ad. 2. Kosztami uzyskania przychodów ze zbycia nieruchomości są koszty jej nabycia lub wytworzenia, a także nakłady poczynione na nieruchomość (art. 22 ust. 6c-6e PDOFizU).

Ad. 3. Ulga mieszkaniowa polega na zwolnieniu z PIT dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości pod warunkiem, że dochód ten zostanie wydatkowany na własne cele mieszkaniowe podatnika (art. 21 ust. 1 pkt 131 PDOFizU). Wydatkiem na własne cele mieszkaniowe może być m.in. spłata kredytu zaciągniętego na cele mieszkaniowe przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia (art. 21 ust. 25 pkt 2).

Stanowisko WSA w Warszawie

Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ale uwzględnił tylko drugi z trzech zarzutów podniesionych przez podatniczkę.

Ad. 1. Za datę nabycia mieszkania można uznać dopiero datę podpisania aktu notarialnego, na mocy którego ustanowiona zostaje odrębna własność lokalu mieszkalnego. Zawarcie umowy o wybudowanie lokalu mieszkalnego, uregulowanie w całości należności za lokal, przekazanie mieszkania oraz fizyczny odbiór lokalu nie są więc równoznaczne z nabyciem, bowiem czynności te nie wywarły skutku w postaci uzyskania własności mieszkania. Tak więc podatniczka nabyła lokal w 2009 r., a zbyła go w 2013 r., co oznacza, że 5-letni okres jeszcze nie minął.

Ad. 2. Odsetki od kredytu zaciągniętego w 2005 r. jak najbardziej stanowią koszt nabycia mieszkania, bo nie ma tu znaczenia to, że środki z kredytu podatniczka wykorzystała na wykończenie mieszkania (na co przedłożyła faktury), zanim stała się jego właścicielką. Przepis art. 22 ust. 6c PDOFizU wyraźnie mówi o kosztach poniesionych w czasie „posiadania” mieszkania, a nie bycia jego właścicielem. Nie powinno być wątpliwości, że skoro podatniczka zmuszona była zaciągnąć kredyt, by urządzić mieszkanie, to płacone od niego odsetki zostały poniesione w celu mieszkaniowym.

Ad. 3. Przepis art. 21 ust. 25 pkt 2 PDOFizU wyraźnie wskazuje, że wydatki na spłatę kredytu, w tym na odsetki, korzystają ze zwolnienia, gdy kredyt został zaciągnięty przed zbyciem nieruchomości, a w 2013 r. podatniczka najpierw sprzedała mieszkanie, a potem zaciągnęła kredyt. Nie widać powodu, dla którego miałoby się odstępować od literalnej wykładni tego przepisu.

Stanowisko NSA

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł tylko Dyrektor KIS i dotyczyła ona pkt 2. NSA podzielił pogląd sądu I instancji, dodając, co następuje. W 2005 r. podatniczka nie posiadała odpowiednich środków własnych na nabycie i urządzenie lokalu mieszkalnego. Można zatem przyjąć, że bez poniesienia kosztów związanych z kredytem (odsetek) nie doszłoby do nabycia mieszkania. Jest to argument za tym, że odsetki od kredytu stanowią udokumentowane koszty nabycia (wytworzenia), o których mowa w art. 22 ust. 6c PDOFizU. W przypadku finansowania zakupu mieszkania z kredytu faktyczny koszt jest niewątpliwie wyższy niż w przypadku finansowania ze środków własnych. Opodatkowaniu podlega dochód ze zbycie nieruchomości, a nie przychód. W sytuacji zaś, gdy podatnik finansuje nabycie nieruchomości z kredytu i w związku z tym uiszcza odsetki, jego faktyczny dochód ze sprzedaży nieruchomości jest niższy niż podatnika, który nabycie finansował ze środków własnych.

Dowód terminowego nadania przesyłki

Postanowienie WSA w Poznaniu

Pismem z 4.1.2021 r. Miasto P. (dalej: Strona skarżąca) wniosło skargę na decyzję Wojewody z grudnia 2020 r. w przedmiocie zwrotu nieruchomości.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 5.2.2021 r. pełnomocnik Strony skarżącej został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu Strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym oraz podanie adresu zamieszkania uczestnika postępowania T.S. w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została odebrana 18.2.2021 r. przez upoważnionego do tego pracownika pełnomocnika Strony skarżącej. Braki formalne skargi zostały uzupełnione jednak dopiero 1.3.2021 r.

Postanowieniem z 9.3.2021 r., I SA/Po 122/21, Legalis Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: PostAdmU), odrzucił powyższą skargę. W uzasadnieniu WSA w Poznaniu wskazał, że przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi została odebrana 18.7.2021 r. przez upoważnionego do tego pracownika pełnomocnika Strony skarżącej. Termin do uzupełnienia ww. braków upłynął więc 25.2.2021 r. Braki nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie. Zostały one uzupełnione dopiero 1.3.2021 r., tj. po upływie terminu.

Zażalenie na postanowienie WSA w Poznaniu

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła Strona skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. WSA w Poznaniu zarzucono naruszenie art. 57 § 1 PostAdmU w zw. z art. 46 § 3 PostAdmU, art. 46 § 3 PostAdmU i art. 47 § 1 PostAdmU przez stwierdzenie, że Strona skarżąca nie zachowała siedmiodniowego terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że niezrozumiałe jest działanie WSA w Poznaniu, który wezwał stronę postępowania, tj. Miasto P. (Stronę skarżącą) o podanie adresu uczestnika postępowania. Podniesiono, że Strona skarżąca nie jest organem prowadzącym postępowanie, jest stroną postępowania, dlatego takie działanie jest niezasadne. Na podstawie dokumentów uzyskanych w kancelarii Miasta P. ustalono, że braki formalne zostały złożone w terminie, albowiem korespondencja trafiła do kancelarii 23.2.2021 r. Zatem zgłoszone przez WSA w Poznaniu argumenty nie dają podstaw do stwierdzenia, że braki formalne zostały wysłane po siedmiodniowym terminie. Należy również zwrócić uwagę na panujące okoliczności faktyczne, tj. pandemię i pracę zdalną, która obowiązuje w Urzędzie Miasta P.

Stanowisko NSA

W pierwszej kolejności NSA wskazał, iż zgodnie z art. 57 § 1 PostAdmU, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, zaś pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 PostAdmU, w myśl którego każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Do takiego pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem (art. 46 § 3 PostAdmU). Zdaniem NSA, podkreślenia wymaga, że osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu (art. 28 § 1 PostAdmU), a tacy przedstawiciele ustawowi lub organy albo osoby mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 PostAdmU). W sytuacji, gdy brak jest jednego z elementów pisma wymienionych w art. 46 PostAdmU, obowiązkiem sądu, zgodnie z art. 49 § 1 PostAdmU, jest – jak przypomniał NSA – wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest art. 58 § 1 pkt 3 PostAdmU, zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do jej odrzucenia.

W ocenie NSA Strona skarżąca została prawidłowo wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi, jak również pouczona o siedmiodniowym terminie do ich uzupełnienia. Jak wynika z akt sprawy, przesyłkę zawierającą wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi doręczono Stronie skarżącej 18.2.2021 r., a zatem ostatnim dniem terminu do usunięcia braku formalnego skargi był 25.2.2021 r. Wskazany brak formalny nie został jednak usunięty w zakreślonym terminie. Pismo Strony skarżącej z 23.2.2021 r., stanowiące wykonanie wezwania z 5.2.2021 r. do uzupełnienia przedmiotowych braków, nadane zostało dopiero 1.3.2021 r., o czym świadczy data stempla pocztowego na kopercie, w której je nadano. Tym samym, wskazana w zażaleniu okoliczność, jakoby braki formalne skargi zostały usunięte w terminie, albowiem „korespondencja trafiła do kancelarii 23.2.2021 r.”, nie mogła odnieść zamierzonego skutku, albowiem wewnętrzny obieg i rejestr korespondencji w danym urzędzie ma charakter wewnętrzny, porządkowy. Ponadto, same wydruki wygenerowane z elektronicznego systemu wewnętrznego obiegu dokumentów, świadczą jedynie o wysłaniu przez pracownika przesyłki, nie zaś o tym, że przesyłka została oddana na Poczcie (czy też jej pracownikowi). W tym miejscu wskazać również należy, że po wpisaniu na stronie emonitoring.poczta-polska.pl numeru przesyłki, w której przesłano pismo z 23.2.2021 r., pojawia się informacja, że przesyłkę nadano 1.3.2021 r. Skoro zatem w zakreślonym terminie nie został dopełniony nałożony na Stronę skarżącą obowiązek procesowy, to WSA w Poznaniu nie mógł w takiej sytuacji postąpić inaczej, jak tylko odrzucić skargę.

Ustalenie adresu uczestnika postępowania

Odnosząc się natomiast do podniesionej w uzasadnieniu zażalenia argumentacji wskazać należy, że możliwość zwrócenia się przez WSA w Poznaniu do Strony skarżącej z wezwaniem o podanie adresu uczestnika postępowania uzasadnić należy faktem, że sąd administracyjny ma ograniczone możliwości prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Jeżeli w sprawie nie można ustalić tego rodzaju danych na podstawie dostępnych sądowi źródeł, to konieczne będzie zwrócenie się do jednej ze stron postępowania o to, aby zebrała niezbędne do zakończenia sprawy informacje. Ustalenie adresu uczestnika postępowania lub wystąpienie z wnioskiem o ustanowienie dla niego kuratora leży głównie w interesie Strony skarżącej, która jest najbardziej zainteresowana jak najszybszym zakończeniem postępowania sądowego i merytorycznym rozpoznaniem przez WSA w Poznaniu skargi. Podkreślenia wymaga również, że w aktualnym orzecznictwie NSA przyjmuje się, że zarządzenie wojewódzkiego sądu administracyjnego nie może nakładać na stronę obowiązku ustalania adresu siedziby czy miejsca zamieszkania innej strony (uczestnika) postępowania sądowoadministracyjnego pod rygorem zawieszenia, a następnie umorzenia postępowania (postanowienie NSA z 19.7.2012 r., II OSK 1725/12, Legalis). W niniejszej sprawie sytuacja taka jednak nie zaistniała. Kwestie związane z adresem uczestniczki postępowania nie były przy tym powodem odrzucenia skargi.

Mając na uwadze powyższe, NSA, na podstawie art. 184 PostAdmU w zw. z art. 197 § 2 PostAdmU, oddalił zażalenie.

Nowe 500 zł na kolejne dziecko

Zmienione zasady znakowania broni palnej i specyfikacji broni alarmowej i sygnałowej

Nowelizacja przepisów MaterWybU związana jest z koniecznością implementacji do polskiego prawa przepisów europejskich – dyrektywy 2019/68/UE oraz dyrektywy 2019/69/UE. Celem tych przepisów jest przede wszystkim ustanowienie wspólnych dla wszystkich państw Unii Europejskiej zasad specyfikacji technicznej broni palnej, w tym zasad jej znakowania i identyfikacji. Ma to zapobiegać usuwaniu z broni oznaczeń, co przyczynić się ma do zapobiegania nielegalnemu handlowi bronią. Ustawa zmieniająca ma także za zadanie doprecyzowanie przepisów regulujących zasady wykonywania działalności koncesjonowanej oraz jej kontroli.

Definicje amunicji i broni alarmowej i sygnałowej

W nowelizacji znalazła się zmieniona definicja amunicji (art. 3 ust. 1 pkt 1 ZmMaterWybU21). Poszerzono ją o komponenty amunicji niezawierające materiałów wybuchowych: korpusy pocisków amunicji artyleryjskiej, łuski amunicji artyleryjskiej, kadłuby min, elementy układów napędowych, naprowadzania i sterowania pocisków rakietowych, bomb lotniczych i głębinowych, torped i imitatorów celów.

Ponadto do MaterWybU dodano definicję broni alarmowej i sygnałowej. Określono również procedurę weryfikacji i wydania świadectwa broni alarmowej i sygnałowej, sposób jej znakowania, obowiązki ewidencyjne przedsiębiorcy, a także obowiązek wydania nabywcy kopii świadectwa. Zgodnie z art. 47a ZmMaterWybU21, za broń alarmową i sygnałową uznaje się urządzenia z uchwytem na nabój, przeznaczone wyłącznie do strzelania ślepymi nabojami oraz do wystrzeliwania substancji drażniących, innych substancji aktywnych lub pirotechnicznych nabojów sygnalizacyjnych, służące do alarmowania lub sygnalizowania. Broń ta nie będzie ponadto uznawana za strzelecką broń palną, jeżeli została wytworzona zgodnie ze specyfikacjami technicznymi mającymi na celu zapewnienie, aby urządzenia takiego nie można było przerobić tak, aby miotało pocisk w wyniku działania ładunku miotającego.

Znakowanie broni

Ustawa zobowiązuje wytwórcę do oznakowania niezwłocznie po wytworzeniu każdego egzemplarza broni palnej lub jej istotnej części, w tym strzeleckiej broni palnej. W art. 44 ust. 2a-2d ZmMaterWybU21, nowelizacja określa szczegółowe zasady znakowania broni. Chodzi m.in. o obowiązek umieszczenia na broni lub jej częściach oznakowania wykorzystującego określoną wielkość czcionki nie mniejszą niż 1,6 mm, alfabet łaciński i cyfry arabskie. Oznakowanie powinno być nanoszone przy wykorzystaniu jednej z następujących technik: głębokiego grawerowania laserowego; grawerowania klasycznego; cechowania ręcznego z użyciem stempli lub numeratorów; znakowania mikropunktowego. W przypadku szkieletów i komór zamkowych strzeleckiej broni palnej, wykonanych z materiałów niemetalowych, w szczególności z polimerów syntetycznych lub żywic syntetycznych oraz ich kompozytów wzmocnionych włóknami, takimi jak włókna węglowe, szklane lub inne, oznakowania dokonuje się przez umieszczenie oznakowania na metalowej płytce osadzanej na stałe w materiale szkieletu lub komory zamkowej w taki sposób, że płytki nie można łatwo usunąć, a jej usunięcie powoduje zniszczenie części szkieletu lub komory zamkowej bądź poprzez zastosowanie techniki ubytkowej.

Ponadto ustawa precyzuje w art. 47e ZmMaterWybU21, co wchodzi w zakres oznakowania broni alarmowej i sygnałowej, które powinno zostać umieszczone na szkielecie broni. Oznakowanie powinno być niepowtarzalne, czytelne i trwałe. Nowelizacja wskazuje, że powinno ono obejmować symbol literowy „BAS”, który umieszcza się w bezpośredniej bliskości nazwy wytwórcy lub oznaczenia handlowego, przy użyciu tej samej techniki; imię i nazwisko lub nazwę wytwórcy lub oznaczenie handlowe; państwo lub miejsce wytworzenia; typ lub model; kaliber; numer seryjny i rok wytworzenia. Natomiast na komorze nabojowej, zamku pistoletu, bębnie nabojowym lub zamku, odpowiednio do przyjętych rozwiązań technicznych dla danego typu lub modelu broni alarmowej i sygnałowej, powinien zostać umieszczony także numer seryjny broni.

Przepisy karne

Nowelizacja przepisów MaterWybU przewiduje, że sprzedaż broni alarmowej i sygnałowej bez dołączenia kopii świadectwa o nieuznaniu jej za broń palną zagrożona będzie karą grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Do weryfikacji i wydania świadectwa broni alarmowej i sygnałowej uprawniony zostanie podmiot posiadający potencjał naukowy i techniczny, specjalistyczną wiedzę i doświadczenie w zakresie zasad budowy i eksploatacji broni palnej, ustalania rodzajów, typów, modeli broni palnej oraz ustalania ich zdatności do oddania strzału, prowadzący badania urządzeń miotających produkcji przemysłowej i samodziałowej. Jak przewiduje ustawa, podmiot ten określony zostanie w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.

Wyrok nakazowy w warunkach niespełnienia ustawowych znamion wykroczenia

Opis stanu faktycznego

W.W. został obwiniony o to, że 25.11.2020 r. około godziny 19⁵⁵ na wysokości miejscowości J. na drodze krajowej nr 15F, prowadził pojazd marki Opel nie posiadając przy sobie wymaganego dokumentu w postaci prawa jazdy, tj. o wykroczenie z art. 95 KW.

Sąd Rejonowy w Inowrocławiu, wyrokiem nakazowym z 28.12.2020 r., II W 1408/20 uznał obwinionego W.W. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu stanowiącego wykroczenie z art. 95 KW i za to na podstawie tego przepisu wymierzył obwinionemu karę grzywny w kwocie 50 złotych oraz zwolnił obwinionego z ponoszenia kosztów sądowych, obciążając nimi Skarb Państwa.

Od wyroku tego nie wniesiono sprzeciwu, wobec czego stał się on prawomocny.

Z kasacją na podstawie art. 110 § 1 KPW skierowaną na korzyść ukaranego wystąpił Prokurator Generalny.

Skarżący zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 2 KPW w zw. z art. 95 KW, w zw. z art. 2 § 1 KW.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania wobec W.W. na podstawie art. 5 § 1 pkt 2 KPW.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu, kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na korzyść ukaranego, uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i uniewinnił W.W. od przypisanego mu czynu.

Uzasadnienie SN

Zdaniem Sądu Najwyższego kasacja – w zakresie wskazanego w niej rażącego naruszenia prawa – okazała się zasadna w stopniu oczywistym, co stworzyło możliwość jej uwzględnienia w całości na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 KPK   w zw. z art. 112 KPW). Na dopuszczalność orzekania w tym trybie nie miało wpływu nieuwzględnienie, z przyczyn dalej omówionych, wniosku nadzwyczajnego środka zaskarżenia, przez wydanie orzeczenia dalej idącego, tj. uniewinniającego ukaranego, odpowiadającego jednak kierunkowi kasacji, granicom zaskarżenia i podniesionym zarzutom (art. 536 KPK w zw. z art. 112 KPW). Stanowisko, zgodnie z którym dla uznania kasacji za „oczywiście zasadną” nie ma znaczenia tzw. wniosek końcowy, albowiem sąd kasacyjny nie jest nim związany, ma w orzecznictwie Sadu Najwyższego charakter utrwalony (zob. J. Matras [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, wyd. II, red. K. Dudka, Warszawa 2020, teza 9 do art. 535 i powołane tam wyroki Sądu Najwyższego).

Przechodząc do rozważań merytorycznych przypomnieć należało, że ustawą z 14.8.2020 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1517), w art. 1 pkt 2 lit. a tiret pierwsze znowelizowano art. 38 ust. 1 pkt 1 PrDrogU w ten sposób, że kierujący pojazdem jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu wymagane dla danego rodzaju pojazdu lub kierującego dokument stwierdzający uprawnienie do kierowania pojazdem inny niż wydane w kraju prawo jazdy, ale tylko, jeżeli kierujący nie posiada prawa jazdy wydanego w kraju.

Powyższe oznacza, że posiadanie – w trakcie prowadzenia pojazdu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu – wydanego w kraju prawa jazdy przestało być wymagane nie tylko w płaszczyźnie administracyjno-prawnej, ale również w znaczeniu wynikającym z art. 95 k.w. Doszło więc do zawężenia strony przedmiotowej tego wykroczenia nawet jeżeli sama redakcja przepisu nie zmieniła się.  Przez obowiązywanie innej ustawy w czasie orzekania należy rozumieć nie tylko całkiem nową ustawę w odniesieniu do karalności danych zachowań, a więc nowy kodeks wykroczeń, czy nową ustawę szczególną obejmującą także wykroczenia w odniesieniu do sfery, jaką ona normuje, ale także zmianę w tej samej nadal ustawie, w tym w tzw. słowniczku, czy przepisy penalizujące dane zachowanie (np. modyfikacja znamion takiego wykroczenia lub zagrożenia czy wręcz skreślenie go, a więc depenalizacja), albo zmiany w części „niekarnej” ustawy szczególnej obowiązków, których naruszenie penalizuje następnie jej przepis kamy, co oddziałuje na zakres karalności określonych zachowań (zob. T. Grzegorczyk [w:] W. Jankowski, M. Zbrojewska, T. Grzegorczyk, Kodeks wykroczeń. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2013, teza 1 do art. 2). W przypadku przepisów o charakterze blankietowym, a taki charakter ma również art. 95 KW, ze zmianą ustawy mamy do czynienia także wówczas, gdy co prawda sam przepis przewidujący sankcję nie ulega zmianie, ale zmieniają się przepisy „wypełniające” ów blankiet. Pod pojęciem „ustawa” w rozumieniu przepisów wysławiających zasady intertemporalne (in concreto art. 2 § 1 KW) należy rozumieć nie konkretny akt prawny, ale cały obowiązujący w danym czasie porządek prawny” (zob. R. Dębski, Pozaustawowe znamiona przestępstwa, Łódź 1995 r., s. 30).

Prowadzi to do wniosku, że 5.12.2020 r. zarzucany obwinionemu czyn, zgodnie z art. 2 § 1 KW, przestał być wykroczeniem z art. 95 KW w zw. z art. 38 ust. 1 pkt 1 PrDrogU, co zostało przeoczone przez Sąd Rejonowy, który orzekając 28.12.2020 r. rażąco naruszył te przepisy, nie stosując ustawy nowej, w sytuacji, gdy ustawa obowiązująca poprzednio nie była względniejsza dla sprawcy.

Zastosowanie ustawy nowej prowadzi do oczywistego, odpowiadającego materiałowi dowodowemu wniosku, że zachowanie ukaranego W.W. nie zawiera znamion wykroczenia w rozumieniu art. 5 § 1 pkt 2 KPW.

Przepisy art. 62 § 2 i 3 KPW zostały zamieszczone w rozdziale 11 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia zatytułowanym „Wszczęcie postępowania. Orzekanie przed rozprawą”. Dookreślają one sposób procedowania i wykonania przez sąd dyspozycji art. 5 § 1 KPW, w razie ujawnienia się okoliczności wyłączających postępowanie po wszczęciu procesu, tzn. postępowania sądowego. Wówczas sąd umarza postępowanie postanowieniem, ale gdyby przesłanki te ujawniły się już po wszczęciu przewodu sądowego – czyni to wyrokiem (art. 62 § 2 zdanie pierwsze KPW). W razie gdyby dopiero po wszczęciu przewodu sądowego ustalono, że czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających jego popełnienie lub że czyn nie zawiera w ogóle znamion wykroczenia bądź że ustawa stanowi, iż sprawca czynu nie popełnia wykroczenia (art. 5 § 1 pkt 1 i 2 KPW), sąd zamiast wyroku o umorzeniu wydaje wyrok uniewinniający (art. 62 § 3 KPW), chyba że niepopełnienie wykroczenia przez sprawcę wiąże się z jego niepoczytalnością w chwili czynu, kiedy to postępowanie należy również umorzyć, tyle że wyrokiem (art. 11 § 1 KW i art. 62 § 3 in fine KPW).

Postępowanie nakazowe ma charakter szczególny. Sąd w tym przypadku orzeka na posiedzeniu bez udziału stron w sprawach o takie wykroczenia, w których wystarczające jest wymierzenie nagany, grzywny albo kary ograniczenia wolności, względnie środka karnego. Orzekanie w postępowaniu nakazowym może nastąpić, jeżeli okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości. Wydając wyrok nakazowy, sąd uznaje za ujawnione dowody dołączone do wniosku o ukaranie (art. 93 § 1-3 KPW).

Skoro przedmiotem nadzwyczajnego środka zaskarżenia jest prawomocny wyrok nakazowy, stwierdzający winę obwinionego, zaś Sąd Najwyższy, w uwzględnieniu zawartych w kasacji zarzutów, dokonał odmiennej oceny prawnej stwierdzającej oczywistą niesłuszność tak poczynionego ustalenia, wobec niespełnienia ustawowych znamion wykroczenia, to jego powinnością jest wydanie wyroku kasatoryjnego i orzeczenia następczego o uniewinnieniu obwinionego, nie zaś – umorzeniu postępowania o to wykroczenie. Takie postąpienie jest pochodną fundamentalnych zasad prawa karnego i odpowiadających im zasad prawa wykroczeń, wynikających z art. 42 ust. 1 Konstytucji RP i art. 1 KW oraz powiązanych, relewantnych uregulowań procesowych (art. 62 § 3 KPW, art. 438 pkt 1 KPK w zw. z art. 111 KPW, art. 456 KPK w zw. z art. 109 § 2 KPW, art. 537 § 2 KPK w zw. z art. 112 KPW).

Uniewinnienie zawsze jest w powszechnym odczuciu najbardziej wyrazistą, a równocześnie dla obwinionego najbardziej satysfakcjonującą formą stwierdzenia bezpodstawności przypisania mu odpowiedzialności, której nie powinien ponieść. Uwagę tę należy odnieść także do nietrafności skazania za popełnienie wykroczenia, a więc czynu cechującego się z samego założenia niewielkim stopniem społecznej szkodliwości.

Właściwość sądu rozpoznającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożonego z apelacją

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Polski Ład zabierze firmom podatkowe korzyści z wynajmu od 2022 r.

Brak numeru PESEL brakiem formalnym skargi

Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, 22.6.2021 r. wpłynęła przekazana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: organ odwoławczy) skarga P.B. (dalej: Skarżąca) na decyzję administracyjną tego organu odwoławczego z 8.4.2021 r. w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego.

Z uwagi na stwierdzony brak formalny przedmiotowej skargi polegający na niewskazaniu w treści skargi numeru PESEL Skarżącej, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III WSA w Gdańsku z 24.6.2021 r., wezwano Skarżącą do jego uzupełnienia. W powyższym zarządzeniu zakreślono termin 7 dni na wykonanie wezwania WSA w Gdańsku oraz rygor odrzucenia skargi. Wezwanie do uzupełnienia braku formalnego pisma procesowego, jakim jest skarga do sądu administracyjnego, zostało wysłane na adres podany w tej skardze i skutecznie doręczone Skarżącej w 1.7.2021 r., co wynika wprost z dokumentów zgromadzonych w aktach sądowych niniejszej sprawy, a mianowicie z umieszczonego w nich zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki podpisanego osobiście przez Skarżącą. Pomimo zaistnienia powyższej okoliczności, tj. skutecznego doręczenia Skarżącej przesyłki z wezwaniem WSA w Gdańsku do uzupełnienia braku formalnego skargi wniesionej do tego sądu, Skarżąca – do dnia wydania niniejszego postanowienia – nie wykonała żądania wyżej wskazanego wezwania.

Rozstrzygnięcie WSA w Gdańsku

Rozstrzygając przedmiotową sprawę WSA w Gdańsku, w pierwszej kolejności zwrócił uwagę na regulacje prawne znajdujące zastosowanie w ustalonym i niekwestionowanym stanie faktycznym tej sprawy. W tym kontekście WSA w Gdańsku wskazał, że wymogi formalne skargi do sądu administracyjnego zostały wskazane wprost w treści ustawy z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: PostAdmU) i zgodnie z art. 57 § 1 PostAdmU taka skarga powinna po pierwsze czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a po drugie zawierać:

1. wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności;
2. oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania dotyczy; a także
3. określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego.

Jeśli natomiast chodzi o wymagania stawiane przez ustawodawcę wobec każdego pisma procesowego, nie tylko skargi do sądu administracyjnego, to WSA w Gdańsku wskazał, że także te obligatoryjne elementy takiego pisma zostały wyliczone wprost w przepisie, tj. w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) PostAdmU, zgodnie z którym każde pismo strony powinno zawierać:

1. oznaczenie sądu, do którego jest skierowane; imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;
2. oznaczenie rodzaju pisma;
3. osnowę wniosku lub oświadczenia;
4. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
5. wymienienie załączników. Ponadto ustawodawca zdecydował się na rozróżnienie sytuacji, w której pismo strony jest pierwszym lub kolejnym (dalszym) w danej sprawie.

W pierwszym z tych przypadków, tj. gdy strona kieruje do sądu administracyjnego pierwsze pismo w sprawie powinno ono zawierać, poza ww. elementami, także:

1. oznaczenie miejsca zamieszkania, a w razie jego braku – adresu do doręczeń, lub siedziby i adresów stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;
2. numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku; lub
3. numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku – numer identyfikacyjny REGON albo numer w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania; oraz
4. oznaczenie przedmiotu sprawy. Gdy zaś mamy do czynienia z dalszym pismem procesowym, wystarczające jest wskazanie w nim sygnatury akt toczącego się postępowania, którego to pismo dotyczy.

Mając powyższe na uwadze WSA w Gdańsku podkreślił, że z art. 57 § 1 PostAdmU w związku z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) PostAdmU wprost wynika, że skarga – o ile jest pierwszym pismem w sprawie – powinna zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku.

Przenosząc treść powyższych regulacji dotyczących obligatoryjnych elementów składowych pisma procesowego, w tym także skargi do sądu administracyjnego, na grunt rozpatrywanej sprawy, WSA w Gdańsku wskazał, że na etapie wstępnego badania skargi, stwierdzony został brak formalny skargi w postaci braku wskazania w niej numeru PESEL Skarżącej, uniemożliwiający nadanie jej dalszego biegu. W związku z powyższym Skarżąca została, zgodnie z dyspozycją art. 49 § 1 PostAdmU, który stanowi, iż jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej, wezwana do uzupełnienia braku. Stosowne wezwanie zostało wysłane na adres podany w skardze i skutecznie doręczone Skarżącej 1.7.2021 r. Skarżąca osobiście odebrała przedmiotową korespondencję i podpisała zwrotne potwierdzenie odbioru przedmiotowego pisma. Kwestia prawidłowego i skutecznego doręczenia nie była więc sporna w niniejszym postępowaniu. W przewidzianym, 7 – dniowym, terminie brak formalny skargi nie został przez Skarżącą uzupełniony. Termin ten jest terminem ustawowym, co w praktyce oznacza, że nie może być przedłużany ani skracany, może być natomiast przywrócony na zasadach ogólnych.

W tym kontekście, WSA w Gdańsku, mając na uwadze ustawowo określone w art. 58 § 1 pkt 3 PostAdmU konsekwencje biernej postawy strony w tym zakresie, tj. braku uzupełnienia przez nią w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, odrzucił skargę. Powyższy przepis jest jednoznaczny i wskazuje obowiązek sądu materializujący się w takiej sytuacji. Sąd administracyjny z urzędu bada w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek jej odrzucenia w świetle art. 58 § 1 PostAdmU (postanowienie NSA z 3.1.2008 r., I OSK 1829/07, Legalis). Odrzucenie skargi jest więc następstwem jej niedopuszczalności. Innymi słowy sytuacji, w której sąd administracyjny nie może przyjąć skargi do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Skarga jest niedopuszczalna w przypadku, gdy nie wypełnia ustawowo określonych wymagań (przesłanek dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności), a więc nie spełnia warunków odnośnie do przedmiotu skargi, jej formy i treści. Przedmiotowe rozstrzygnięcie sądu administracyjnego (tj. odrzucenie skargi) jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i nadaniem jej dalszego biegu (postanowienie WSA w Krakowie z 28.11.2011 r., I SA/Kr 1166/11, Legalis). Mając na uwadze powyższe okoliczności, jak i wskazane regulacje normatywne, WSA w Gdańsku odrzucił wniesioną skargę, o czym orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 PostAdmU.

Ryczałt na używanie samochodu prywatnego do celów służbowych a PIT

Stan faktyczny

Pracodawca, funkcjonujący w sferze finansów publicznych, zleca niektórym pracownikom wykonywanie obowiązków służbowych wymagających przemieszczania się w terenie wskazanym jako ich stałe miejsce pracy. Pracodawca zawiera więc z tymi pracownikami umowy w sprawie korzystania z prywatnego samochodu pracownika dla celów służbowych. W umowie określa się zlecenie używania samochodu prywatnego do celów służbowych oraz miesięczny limit przebiegu kilometrów na jazdy lokalne w granicach administracyjnych miasta. Pracownicy nie wyjeżdżają poza obszar wskazany jako ich stałe miejsce pracy. Wyjazdy nie spełniają definicji podróży służbowych. Zwrot kosztów tych jazd lokalnych następuje po złożeniu pisemnego oświadczenia o używaniu pojazdu do celów służbowych w danym miesiącu i ma formę miesięcznego ryczałtu ustalonego zgodnie z obowiązującymi w sferze finansów publicznych przepisami w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy.

Pracodawca złożył wniosek o wydanie interpretacji podatkowej, pytając, czy otrzymywane przez pracowników kwoty z tytułu zwrotu kosztów używania pojazdów prywatnych do celów służbowych stanowią podlegający opodatkowaniu przychód pracowników. Zdaniem pracodawcy, nie stanowią.

Jednak organ interpretujący stwierdził, że powyższe kwoty stanowią przychód podlegający opodatkowaniu i niekorzystający ze zwolnienia z PIT, które ma wąski zakres.

Stan prawny

Za przychody ze stosunku pracy uważa się przede wszystkim wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne (art. 12 ust. 1 ustawy z 26.7.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm., dalej: PDOFizU)).

Zwrot kosztów poniesionych przez pracownika z tytułu używania pojazdów stanowiących własność pracownika dla potrzeb zakładu pracy korzysta ze zwolnienia z PIT, ale tylko wtedy, gdy zwrot tych kosztów przewidziany jest przez ustawy szczególne (art. 21 ust. 1 pkt 23b PDOFizU). Dotyczy to np. pracowników leśnych oraz pracowników Poczty Polskiej, a nie dotyczy zwykłych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą.

Stanowisko WSA w Gdańsku

Sąd przyznał rację pracodawcy, a więc uchylił zaskarżoną interpretację. W ocenie sądu zwrot kosztów korzystania przez pracownika z samochodu prywatnego dla celów pracodawcy winien być neutralny podatkowo, albowiem pracownik nie uzyskuje żadnej realnej korzyści majątkowej, a jedynie zwrot kosztów jakie poniósł, używając swojego prywatnego samochodu do celów służbowych. Należności wypłacane pracownikowi tytułem zwrotu ponoszonych przez niego wydatków nie zwiększają jego majątku. Stanowią jedynie wyrównanie uszczerbku majątkowego. Za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotu wydatków.

Do ponoszenia kosztów związanych ze świadczeniem pracy przez pracownika zasadniczo zobowiązany jest pracodawca. W opisanym we wniosku zdarzeniu przyszłym to pracownicy, używając swoich prywatnych pojazdów na cele pracodawcy, w istocie dokonują świadczenia na rzecz pracodawcy. Zwrot kosztów otrzymany za to świadczenie nie jest zatem dla pracownika wypłatą pieniężną w rozumieniu art. 12 ust. 1 PDOFizU.

Sąd wyraźnie zaznaczył, że powyższe stanowisko nie dotyczy dojazdów pracowników z pracy i do pracy.